Trabzon: İYİ Parti adayı başarılı ama AKP kazanır

Trabzon, Karadeniz illerindeki siyasetin genel çerçevede küçük bir özeti durumunda. Büyükşehir olduktan sonra hem kırsaldan göç almış hem de meclise çok sayıda vekil ve bakan yollayan bir il haline gelmiş. Enerji Bakanı Berat Albayrak ve İçişişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun da memleketi olan Trabzon’da eski seçimlerin heyecanı da yok, beka sorunu da yok.

Trabzon’un siyasi haritasına baktığımızda diğer Karadeniz illeri gibi sağ ve muhafazakâr renkler hâkim. Son yapılan seçimde Cumhurbaşkanı adaylarından Recep Tayyip Erdoğan yüzde 69, Muharrem İnce yüzde 20, Meral Akşener yüzde 8 civarında oy alırken Cumhur İttifakı yüzde 70, Millet İttifakı ise 29 oranında oy aldı.

2017’de yapılan referandumdaysa AKP-MHP’li cephenin desteklediği ‘Evet’ yüzde 65 iken, CHP-HDP gibi partilerin istediği ‘Hayır’ oranıysa yüzde 35 çıktı. 1 Kasım 2015 seçimlerinde AKP yüzde 67, CHP yüzde 16, MHP yüzde 13 civarında oy aldı. AKP’nin iktidarını kaybettiği 7 Haziran seçimlerinde bile AKP yüzde 55, MHP yüzde 21, CHP ise yüzde 17 civarında oy aldı.   

Trabzon’da insanların seçime ilgisi sınırlı görünüyor. Önceki seçimde Trabzon’daki Uzun Sokak ve şehrin meydanı seçim afişleriyle donatılmıştı. Her partinin araçları caddelerden marşlarla geçiyordu. Ancak bu sefer ortalıkta hiçbir flama yok. Önceki seçimde meydanda pek çok parti standı kurulmuş olmasına rağmen, bu seçimde söz konusu meydanda hiçbir stant açılmamış. Seçimi hissedebilmek, nabız yoklamak için partilerin bürolarına gidiyoruz.

Yolumuz ilk olarak AKP’nin seçim irtibat bürosuna düşüyor. Birkaç yaşlı amca dışında kimseyi göremiyoruz. İsmini vermeden konuşan bir partili ise “Bu seçimde insanların ilgisi düşük. Sonuç zaten belli. AK Parti kazanacak. MHP de arkamızda olduğu için rahat kazanırız. İnsanlar kesin gözüyle baktığı için siyaseti pek dert etmiyorlar” diyor.

Konuşmak istediğimiz AKP adayı Murat Zorloğlu’nun seçim çalışması yapmak için şehrin dışına çıktığını söylüyorlar. Zorluoğlu’nun projelerinden biri de Trabzon’a metro yapmak.

“Hayde Trabzon” sloganıyla propaganda yapan Zorluoğlu’nun performansını insanların önemli bir kısmı zayıf olarak değerlendiriyor. Cumhur İttifakı’nın buradaki bir diğer sorunu ise eski belediye başkanının yaptıkları. İnsanların büyük çoğunluğu AKP’li belediyenin icraatlarından memnun olmadığını, bu memnuniyetsizliğin AKP’li yeni adayın hanesine de olumsuz yansıyacağını söylüyor.

Ancak Zorluoğlu asıl gücünü AKP ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan alıyor. Zaten Zorluoğlu’nun son olarak Van Büyükşehir Belediyesi’ne kayyum olarak atandığı herkesin dilinde.  Trabzonlu AKP’lilere göre AKP’li belediyeden memnun olunmadığı için azalan oyların yeri MHP’den gelecek oylarla telafi edilecek. Hem AKP’liler hem de muhalefet cephesinden insanların önemli bir kısmı belediyeyi yüksek ihtimalle Zorluoğlu’nun kazanacağını düşünüyor.

İktidar cephesinde bunlar olurken muhalefet cephesi de Trabzon’da taktiksel bir çıkış yapmak istiyor. Sağ siyasetin belirgin olduğu şehirde, muhalefet İYİ Parti’den Atakan Aksoy’u aday göstermiş. Kendisi burada tanınan ve bilinen biri. Trabzonlular onu “çalışkan ve proje adamı” olarak tarif ediyor. Muhalefetin neden İYİ Parti’den Aksoy’u aday gösterdiğini soruyoruz.

AKP seçmeni olduğunu söyleyen kitap satıcısı D. K., “Burada sağcılar solcu adaya oy vermez. Ama İyi Parti’ye oy verir. Bakarsanız CHP’liler aday koymadı. Çünkü Atakan Aksoy onlara da hitap ediyor. Böylece iktidara tepki koyanlar ile Saadet, CHP, İYİ Parti birlik olup ona oy verirler. Ancak şansları zayıf” diyor.

Trabzon’da bir kafe işleten Harun Ümit Koç ise Trabzon’un işsizlik sorunu olduğunu belirtiyor. Koç, “Bana göre Trabzon’da işsizlik sorunu var. 20 yaş üstü onlarca genç her gün Uzun Sokak’ta tur atıyor. Kiralar normal. Altyapı sorunu var. Elektrik ve su kesintisi var. Toplu konut yerlerinde halen fiber optik hatlar yok. Seçimi yine AK Parti kazanır. Seçim Trabzon’un gündemi gibi durmuyor. Yüzde 60’larda hükümet alır. Halk hükümete verdiği desteğin karşılığını görmüyor. Trafik burada da artık İstanbul trafiğini aratmıyor” diyerek sorunları sıralıyor.

 

 

Esnaflık yapan Zafer Peker de işsizlikten bahsediyor. İşsizliğin yaygınlaştığını ama iş beğenmeyenlerin olduğunu dile getiriyor.

Trabzon’da insanların seçimle pek ilgili olmadığını kaydeden Peker, “Cepte 5 -6 bin liralık telefon var ama kontör yok. Yol kötü burada. Halen caddeler parke taşlardan. Elektrik ve su ara ara kesiliyor. İnsanlar burada partiye oy veriyor hizmete değil. Görüntüde AK Parti şansı var. İYİ Parti adayı Trabzon’da yaşamış biri ve buranın sorunlarını bilen biri. İstanbul’da İmamoğlu farklı partiden olsa çok daha iyi alırdı. Burada da Atakan beyin profili çok önemli ama burada kafalar kolay değişmez. Bizim insan lafa bakıyor, icraata bakmıyor.”

 

 

İYİ Parti’nin büyükşehirde CHP’li adayın da Ortahisar’da çıkış yapma ihtimallerinin yüksek olduğunu belirten Mehmet Bey ise bu seçimde oy kullanamayacağını söylüyor.

Ülkücü olduğunu ama MHP’den uzak durduğunu belirten Mehmet Bey, “Trabzon’da da trafik, yol sorunu var. Bak yolun yanları hep park olmuş. Çay parasını millet kredi kartından öder hale geldi. Hükümetlerin hiç çalışmadığı bir memleket burası. AK Parti’ye oy verildi diye insanların memnun olduğunu düşünmeyin. Bu seçimde tepki oyları AK Parti’ye bir ders verir bence. Ama yine de belediyeyi kazanır sanırım. Ortahisar’da da CHP’nin adayı bir çıkış yapar. Ancak yeteri kadar oy alır mı? Zor. Milliyetçilik yaptın mı Karadeniz halkı yanındadır. Devamlı devletin yanındadır. O yüzden kim milliyetçiyim diyorsa Trabzon ona oy veriyor.”

Çiçek satan E. D. isimli Trabzonlu bir kadın ise “Beka sorunu yok iktidarın bekasının sorunu var” diyor.

E. D., “Beka sorunu var. İç ya da dışta sorun varsa iktidarın sorunudur bu. Belki iktidar giderse beka sorunu çözülür. Trabzon’da herkes partiye göre oy veriyor. Hatta Reis beni bile aday gösterse Trabzon’da kesin kazanırım. Çünkü herkes lidere göre oy veriyor. Adayların kim olduğu önemli değil. MHP’ye oy veriyorduk kocamla bugüne kadar ama bu defa seçim sandığa gitmeyeceğim” diyerek tepkisini dile getiriyor.

 

 

Uzun yıllar İstanbul’da yaşadığını söyleyen emekli Ali Koçan ise kiraların çok yüksek olmasından şikayetçi. Koçan, “Trabzon’da Avrupa’da olan, İstanbul’da olan her şey mevcut. Yollar ve ulaşım sıkıntılı. Dışarıdan buraya devletin pek katkısı yok. Kiralar burada yüksek. Bin liradan aşağı düzgün bir ev yok. Zamlar ve faizler insanların belini büktü. İnsanlar çok mutsuz” diye konuşuyor.

Meydanda bir kahvede oturan Musa Yılmaz ve Mahmut Demir ise belediyeden memnun olmadıklarını ama Reis’in ceketinin dahi belediyeyi yine alacağını söylüyor. Musa Yılmaz, “Burada en büyük sıkıntı işsizlik. Buranın geliri fındık ve çay. Başka yok. Arazi yapısından kaynaklı sorunlar var. Belediyenin yaptığı hizmeti pek görmedim. AK Parti’ye oy verdik ama belediye çok pasif ve eksileri var. Yomra tarafında çok çarpıklaşmaya izin veriyor. Bunlar yanlış” diyor.

 

 

CHP’nin belediyecilik yapamadığını ifade eden Yılmaz, “CHP belediyecilikte sınıfta kalmış bir parti. O yüzden kimse vermez. Burada Erdoğan’ın ceketi iş yapıyor. Şu anki belediye başkanı da Erdoğan’ın ceketini kullandı. Ama şehri harabeye çevirdi. Mesela Ortahisar Başkanı iş yaptı. Ama büyükşehir belediyesi çalışmıyor. İYİ Parti, Saadet, CHP ile HDP ortak hareket ediyor. Bunların videosu var. Diyorlar ‘Gelirsek Kanal İstanbul projesini durduracağız’. Saadet, HDP ile beraber. Saadet, Erbakan’a hainlik ediyor” diyerek sözlerini bitiriyor.

Mahmut Demir ise “Trabzon büyükşehir olunca kötü oldu. Suyumuz bir buçuk liradan üç liraya çıktı. Elektrik aynı. Bunlar alınıyorsa bir de hizmetini versinler. Belediyenin hizmetleri gün geçtikçe eksildi...” diyerek arkadaşına destek çıkıyor.

Trabzon’da üreten ve istihdam eden bir belediyecilik yapmak istediğini söyleyen İYİ Parti adayı Atakan Aksoy ile çarşıda konuşuyoruz.

Ahval’e değerlendirmelerde bulunan Aksoy, “Temel sorun, üreten ve istihdam sağlayan bir belediyenin olmaması... Güçlü bir teknik belediye lazım buraya. Anaokulları, kreşler, toplumsal sağlık merkezleri, ulaşım, nitelikli içme suyu ve arıtma sistemine ihtiyaç var. Bunların her biriyle ilgili projelerimiz var. Biz üreten bir belediye olacağız. Doğal bazalt gübre projemiz var. Fındık yağ üretim fabrikası ve çikolata fabrikasının kurulması, çöpleri geri dönüşüme uygun tasnif projesi kısa zamanda güçlenen ve sonuç alan projelerimiz var. Bir senede bunlar hal olur” diyor.

 

 

Gençlerin kendisine ilgisinin olumlu olduğunu da kaydeden Aksoy, “Ben aracılığınızla Cumhurbaşkanımız Tayyip Beye şunu söylemek istiyorum. Ben seçildiğimde öyle bir belediyecilik yapacağım ki, büyükşehir belediyeciliği dediğinizde akla ilk gelen isim Atakan Aksoy olacak. Bunu yaptığımızda Tayyip Bey de ‘en üretken ve başarılı belediye başkanı İYİ Partili Atakan Aksoy oldu” diyecek. Tüm gücümüzle çalışacağız” diyor.

Şehri biraz daha gezebilmek için İYİ Parti binasına doğru yol alıyorum. İyi Parti Trabzon İl Başkanı Mustafa İşler, Erdoğan’ın Meral Akşener’e yönelik tehditlerinin yakışmadığını söylüyor. 15 yıldır yol ve trafik sorunun çözülmediğini söyleyen İşler, köylerden şehre göçün arttığını belirtiyor.

Trabzon’un işsizliğinin İŞKUR ile örtülemeyecek noktada olduğunu belirten İşler, “Seçim anketlerine göre başa baş gidiyor. Soğan ve patates kuyrukları Trabzon’da da var. Esnafa ise terör yaftası vuruldu. Erdoğan’ın Meral Akşener’i tehdit etmesi yakışmıyor. İnsanlar buna tepki verecektir. Devamlı sahadayız. AK Parti’den rahatsız kitle de bize oy verecek. Trabzon’da umut bağlanılacak tek parti İYİ Partidir. Ortahisar’da muhalefetin oy oranı epey yükseldi. Beka suni bir gündem olduğu için Trabzon’da bir karşılığı yok” diyerek sözlerini bitiriyor.

KATÜ’de Hukuk öğrencisi olan Ömer Söylemez, sosyal aktivitelerin eksik olduğunu söylüyor. İşsizlik ve üşengeçliğin bir arada olduğunu belirten Söylemez, “Üniversiteyi bitirip işsiz kalma korkusu olan öğrenciler var. İşsizlik biraz abartılıyor. Bir sürü yerde eleman arayan dükkân var ama gençler halen işsiziz diyor. Gençler biraz üşengeç. Şehrin yapılaşması çok kötü. Gençlere yönelik fazla bir proje görmedim” diyor.

Uğur Ceylan ise hayatın Trabzon’da pahalılaştığını söyleyerek, “Devletin görevi istihdam sağlamak. Ancak üniversite okuyanlar sonradan işsiz kalıyorlar. İnsanlar kendini geliştiremeyince işsizlik maalesef artıyor. Hayat pahalılaştı geçen seneye göre. Bu sene Trabzon biraz daha pahalı oldu. Ülkenin genelinde olduğu gibi burada da halk partiye göre oy veriyor maalesef…” diye belirtiyor.

Berberlik yapan Onur Baytar ise insanların maddi sıkıntılarının olduğunu belirtiyor.

 

 

Baytar, “Eskiden gençler keyiften çalışmıyordu. Ama şimdi çalışmak isteyenler iş bulamıyor maalesef. Trafik ve altyapı sorunu var. Araplar geldiği zaman aracımızla dışarı çıkamıyoruz. Caddeler yetmiyor. Belediye tek yeni yol yapmadı. Denizden azıcık rüzgar esse Uzun Sokak’a kadar lağım kokusu geliyor. Atakan Aksoy sevilen birisi ama bu şekilde kazanamaz. Zor gözüküyor. AKP adayı kendinden değil direkt partiden oy alıyor. Tek başına girse seçime 10 oy dahi alamaz. Seçim artık gerçekten önemli değil. Tanımadığımız bir AKP adayı gelmiş ve kazanma ihtimali yüksek” diye vurguluyor.

Trabzon’da halkı dinlediğimizde doğanın bozulmasından, hamsinin azalmasından, Yomra tarafındaki çarpık yapılaşmadan, işsizlikten ve tanzim satış kuyruklarından rahatsızlığını dile getiren pek çok insan var.

 

 

Sağcı partilerin yarıştığı şehirde Erdoğan destekli AKP’li adayın kazanma şansının yüksek olduğunu görüyoruz. Bunun yanında AKP’de bulunan Beşikdüzü ilçe belediyesinin CHP’ye geçeceğini söyleyen Trabzonluların sayısı da bir hayli yüksek…